Kadın ve Genç Çalıştıran İşverene Müjde! Prim Teşviki 2028'e Uzatılıyor
Meclis'teki 15 maddelik kanun teklifiyle kadın, genç ve meslek belgeli işsizlerin istihdamı için verilen teşvikin süresi 31 Aralık 2028'e uzatılıyor. Çırak ve stajyer ücret desteği de güvence altına alınıyor.
GSS borçlarının silinmesini öngören kanun teklifi yalnızca borçlu vatandaşları değil, işverenleri ve iş arayan milyonlarca genci de yakından ilgilendiriyor. AK Parti'nin TBMM Başkanlığına sunduğu 15 maddelik torba teklifte, kadınların, gençlerin ve mesleki ya da teknik eğitim belgesine sahip işsizlerin istihdamını desteklemek için uygulanan teşvikin süresini uzatan bir düzenleme de yer alıyor. Teklif yasalaşırsa, bu gruplardan işçi çalıştıran işverenler 31 Aralık 2028'e kadar teşvikten yararlanmaya devam edebilecek.
Teşvik 2028 sonuna, yetkiyle 2029'a kadar
Teklifin ayrıntılarını açıklayan AK Parti Grup Başkanı Abdullah Güler, İşsizlik Sigortası Kanunu kapsamında kadınların, gençlerin ve mesleki ve teknik eğitime ilişkin belge sahibi işsizlerin istihdamının desteklenmesi için verilen istihdam teşvikinin süresinin 31 Aralık 2028'e kadar uzatılacağını söyledi. Güler, Cumhurbaşkanı'na da bu süreyi 2029 yılı sonuna kadar uzatma yetkisi verileceğini belirtti.
Bu düzenleme, teşvikin yakın zamanda sona ermesinden endişe eden işverenler için önemli bir belirsizliği ortadan kaldırıyor. Teşvik sayesinde işe alınan bu gruplardaki çalışanlar için işverenin ödemesi gereken sigorta primlerinin bir kısmı İşsizlik Sigortası Fonu'ndan karşılanıyor. Böylece işverenin istihdam maliyeti azalırken, işgücü piyasasında dezavantajlı konumdaki gruplara iş kapısı açılıyor.
Neden kadın ve gençler?
Türkiye'de kadınların işgücüne katılım oranı ve gençlerde istihdam, uzun yıllardır en çok tartışılan konuların başında geliyor. Son açıklanan verilere göre genel işsizlik oranı yüzde 8,1 seviyesinde bulunurken, genç işsizlik bu oranın belirgin şekilde üzerinde seyrediyor. Ne eğitimde ne istihdamda yer alan gençlerin sayısı da dikkat çekici seviyelerde. Teşviklerin amacı, işverenleri ilk iş deneyimini arayan gençleri ve uzun süre işgücü dışında kalmış kadınları işe almaya özendirmek.
Mesleki belge sahiplerine avantaj
Düzenlemenin kapsadığı bir diğer grup, mesleki ve teknik eğitim belgesine sahip işsizler. Meslek lisesi mezunları, ustalık ya da kalfalık belgesi bulunanlar ve mesleki eğitim kurslarını tamamlayanlar bu kapsamda değerlendiriliyor. Sanayide nitelikli ara eleman açığının sık sık dile getirildiği bir dönemde, bu gruplara yönelik teşvikin sürmesi hem işverenler hem de iş arayanlar için olumlu karşılanıyor.
İşverenler ne kazanıyor?
Prim teşvikleri, özellikle küçük ve orta ölçekli işletmeler için istihdam kararını doğrudan etkileyen bir unsur. Asgari ücretin ocakta yeniden artacak olması, işverenlerin toplam işçilik maliyetini yükseltecek. Bu dönemde teşviklerin sürmesi, yeni işçi alımlarında maliyet baskısını hafifletecek ve kayıt dışı istihdam yerine sigortalı çalıştırmayı daha cazip hâle getirecek. Çalışanlar açısından ise sigortalı bir işe girmek, hem emeklilik için prim gününün işlemesi hem de sağlık güvencesi anlamına geliyor.
Çırak ve stajyer ücretlerine devlet katkısı sürecek
Teklifte gençleri ilgilendiren bir başka madde de mesleki eğitimdeki ücret desteği. Mesleki Eğitim Kanunu kapsamında aday çırak, çırak ve stajyer öğrencilere ödenen ücretlere sağlanan devlet katkısının sürdürülmesi amacıyla Cumhurbaşkanı'na tanınan uzatma yetkisi genişletiliyor. Güler'in açıklamasına göre bu yetki, her defasında bir eğitim-öğretim yılı olmak üzere 15 yıla çıkarılacak. Böylece mesleki eğitime devam eden öğrencilerin ücretlerine yapılan katkının kesintiye uğramadan devam etmesinin önü açılıyor.
Teklifte başka neler var?
15 maddelik torba teklif farklı alanlara dokunuyor. 1 Ocak 2017 öncesine ait ödenmemiş GSS primlerinin tahsilinden vazgeçilmesiyle 2 milyon 199 bin 869 kişinin toplam 5,6 milyar liralık borcu silinecek. Kamu üniversite hastanelerinin 2026 yılı götürü bedel sözleşmelerinden doğan tahakkuk farkları terkin edilecek. Enerji tarafında ise yüzen LNG tesislerinin EPDK kararıyla başka bölgelerde hizmet verebilmesine imkân tanınacak; 10 yılını dolduran lisanssız elektrik üretim tesislerinin lisanslı faaliyete geçiş şartları ve lisans bedelleri de nesnel kriterlere bağlanacak.
Ne zaman yürürlüğe girecek?
Teklif şu anda Meclis'in ilgili komisyonunda görüşülüyor. Komisyondan geçtikten sonra Genel Kurul'da kabul edilip Resmî Gazete'de yayımlanmasıyla yürürlüğe girecek. Düzenlemenin yıl sonundan önce yasalaşması bekleniyor. İşverenlerin teşvikten yararlanmaya devam edebilmesi için işe alacakları kişilerin İŞKUR'a kayıtlı olması ve ilgili mevzuattaki şartları taşıması gerekiyor.