Alışverişte Sigorta Dayatması Bitti! Primlere Üst Sınır Geldi, İptal Kolaylaştı

· Güncelleme:

SEDDK'nin Bütünleşik Sigortalar Hakkında Yönetmeliği yürürlüğe girdi. Ürün alırken sigorta yaptırmak artık şart koşulamayacak, yıllık prim brüt asgari ücreti aşamayacak.

Alışverişte Sigorta Dayatması Bitti! Primlere Üst Sınır Geldi, İptal Kolaylaştı

Telefon, beyaz eşya ya da elektronik ürün alırken kasada önünüze konan "ürün koruma sigortası", uçak bileti alırken otomatik işaretli gelen "iptal güvencesi" ya da abonelik sırasında eklenen ek teminatlar için yeni dönem başladı. Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumu (SEDDK) tarafından hazırlanan Bütünleşik Sigortalar Hakkında Yönetmelik, Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Yönetmelikle sigorta yaptırılması ürün ya da hizmet satın almanın şartı olmaktan çıkarıldı, sigorta primlerine yıllık üst sınır getirildi ve iptal işlemleri kolaylaştırıldı.

Düzenlemenin amacı tüketicinin sigorta tercihinde özgür olmasını sağlamak, sigorta koşullarının şeffaf biçimde açıklanmasını ve istenmeyen sigortaların kolayca iptal edilebilmesini güvence altına almak.

Alışverişte Sigorta Dayatması Bitti! Primlere Üst Sınır Geldi, İptal Kolaylaştı

Sigorta yaptırmak alışverişin şartı olamayacak

Yönetmeliğin tüketiciyi en çok ilgilendiren maddesi, sigorta dayatmasının yasaklanması. Buna göre bir ürün ya da hizmetin satın alınması veya kiralanması için bütünleşik sigorta yaptırılması şart koşulamayacak. Tüketicinin sigortayı tercih etmemesi, ürünün ya da hizmetin fiyatının artırılmasına veya diğer satış koşullarının tüketici aleyhine değiştirilmesine gerekçe yapılamayacak. Yani "sigortasız alırsanız indirim geçmez" ya da "sigorta olmadan taksit yapamıyoruz" gibi uygulamaların önü kapanıyor.

Yıllık prime asgari ücret sınırı

Ürün ya da hizmetle birlikte sunulacak sigorta teminatlarının yıllık brüt prim tutarına da üst sınır getirildi. Yıllık brüt prim, teminatın başlangıç tarihi itibarıyla ilgili takvim yılının ilk altı ayında geçerli olan aylık brüt asgari ücret tutarını aşamayacak. 2026 yılında brüt asgari ücretin 33 bin 30 lira olduğu dikkate alındığında, hesaplamaya göre bu yıl başlayan bir teminatta yıllık prim bu tutarı geçemeyecek. SEDDK Kurulu ise mal veya hizmetin türüne göre bu sınırı yarıya kadar indirebilecek ya da iki katına kadar artırabilecek.

Sigorta teminatının süresi de en fazla iki yılla sınırlandırıldı. Uzatılmış garanti teminatı bulunan ürünlerde ise sigorta süresi garanti süresiyle uyumlu olacak şekilde uzatılabilecek.

Sigorta 14 gün içinde sunulabilecek

Bütünleşik sigorta, ürünün satışı veya kiralanması sırasında ya da sözleşmenin kurulmasından itibaren 14 gün içinde tüketiciye teklif edilebilecek. Sigortanın fiziki ya da elektronik ortamda sunulması hâlinde sigorta şirketinin unvanı ve iletişim bilgileri, varsa sigorta aracısının bilgileri, prim tutarı ve teminatın kapsamı tüketiciye açıkça bildirilecek. Ayrıca hasar durumunda tazminatın riski üstlenen sigorta şirketi tarafından ödeneceği de tüketiciye anlatılacak. Böylece "bu sigortayı kim ödeyecek, kime başvuracağım" sorusu satış anında yanıt bulacak.

İptal artık çok daha kolay

Yeni düzenlemeyle sigortayı sona erdirmek isteyen tüketiciler talebini herhangi bir uzaktan iletişim aracıyla iletebilecek. Sigortayı sunan platformlar, iptal talebinin sözleşmenin kurulduğu yöntemle de iletilebilmesini sağlayacak sistemleri kurmak zorunda olacak. Örneğin internetten tek tıkla eklenen bir sigorta, yine internetten aynı kolaylıkla iptal edilebilecek; tüketici başlangıçta kullandığı yöntemden daha ağır koşullara tabi tutulamayacak.

Bir diğer önemli madde ise ürünün iadesine ilişkin. Bütünleşik sigortaya konu ürün ya da hizmet sözleşmesinde cayma, fesih, iptal veya dönme hakkının kullanılması hâlinde sigorta sözleşmesi de herhangi bir tazminat ya da cezai şart ödenmeden kendiliğinden sona erecek. Yani iade ettiğiniz bir telefonun sigortasını ayrıca iptal ettirmek için uğraşmanız gerekmeyecek.

Hangi riskler sigortalanabilecek?

Yönetmelik, bütünleşik sigorta kapsamında sunulabilecek teminatları da tek tek belirledi. Ürünlerde kırılma, kayıp, çalınma, yanma ve arızalanma gibi riskler sigortalanabilecek. Evcil hayvanların hastalanması, çalınması ve kaybolması da kapsamda yer alıyor. Bunların yanında seyahat, ulaşım, konaklama, etkinlik, abonelik ve fatura ödeme hizmetlerinin kullanılamaması ya da iptal edilmesi gibi durumlar için de teminat sunulabilecek.

Tüketiciler nelere dikkat etmeli?

Uzmanlar, alışveriş sırasında sunulan sigortanın kapsamının, muafiyetlerinin ve prim tutarının dikkatle okunması gerektiğini hatırlatıyor. Özellikle online alışverişlerde ödeme ekranında önceden işaretlenmiş ek hizmet kutucuklarına dikkat edilmesi, istenmeyen sigortaların ödeme öncesinde kaldırılması öneriliyor. Yönetmeliğe aykırı bir uygulamayla karşılaşan tüketiciler SEDDK'ye ve tüketici hakem heyetlerine başvurabilecek.