Turunçgilde Üretici Fiyatı Yüzde 57 Düştü! Tarladaki Fiyatlar Açıklandı

TÜİK verilerine göre Tarım-ÜFE ekimde yüzde 1,02 arttı. Turunçgillerde üretici fiyatları ise bir yılda yüzde 57,83 geriledi. İşte ekim ayı tarım fiyatları tablosu.

Turunçgilde Üretici Fiyatı Yüzde 57 Düştü! Tarladaki Fiyatlar Açıklandı

Market raflarındaki fiyatların ilk durağı olan tarladaki fiyatlarla ilgili ekim ayı verisi açıklandı. Türkiye İstatistik Kurumu'nun (TÜİK) yayımladığı Tarım Ürünleri Üretici Fiyat Endeksi'ne (Tarım-ÜFE) göre üreticinin sattığı ürünlerin fiyatları ekimde bir önceki aya göre yüzde 1,02 arttı. Ancak verinin ayrıntılarında çarpıcı bir tablo dikkat çekti: Turunçgillerde üretici fiyatları bir yılda yüzde 57,83 geriledi. Yani mandalina, portakal ve limon üreticisinin ürününü sattığı fiyat, geçen yılın aynı dönemine göre yarı yarıya düştü.

Turunçgilde Üretici Fiyatı Yüzde 57 Düştü! Tarladaki Fiyatlar Açıklandı

Tarım-ÜFE ekimde yüzde 1,02 arttı

TÜİK verilerine göre Tarım-ÜFE ekimde bir önceki aya göre yüzde 1,02, geçen yılın aralık ayına göre yüzde 8,12, geçen yılın aynı ayına göre yüzde 9,69 ve on iki aylık ortalamalara göre yüzde 27,64 arttı. Yıllık bazda yüzde 9,69'luk artış, aynı dönemdeki genel enflasyonun belirgin şekilde altında kaldı. Bu da tarım üreticisinin sattığı ürünlerin fiyatının, genel fiyat artışlarının gerisinde kaldığını ve üretici açısından reel bir gelir kaybı yaşandığını gösteriyor.

Sektörlere göre tablo

Sektörler bazında bir önceki aya göre değişime bakıldığında, tarım ve avcılık ürünleri ile ilgili hizmetlerde yüzde 1,13 artış görüldü. Ormancılık ürünleri ve ilgili hizmetlerde artış yüzde 0,37 oldu. Balık ve diğer balıkçılık ürünleri, su ürünleri ve balıkçılık için destekleyici hizmetlerde ise yüzde 0,75 düşüş yaşandı.

Tek yıllık bitkilerde sert artış, meyvede düşüş

Ana gruplarda aylık bazda en dikkat çekici hareket bitkisel ürünlerde yaşandı. Tahıl, sebze ve benzeri tek yıllık bitkisel ürünlerde fiyatlar ekimde yüzde 7,94 arttı. Canlı hayvanlar ve hayvansal ürünlerde artış yüzde 0,91 olarak gerçekleşti. Buna karşılık meyve ve turunçgil gibi çok yıllık bitkisel ürünlerde fiyatlar yüzde 7,13 geriledi. Sezon başında hasadın yoğunlaşmasıyla arzın artmasının bu düşüşte etkili olduğu değerlendiriliyor.

Turunçgilde yüzde 57,83'lük düşüş

Verinin en çarpıcı kalemi turunçgiller oldu. Turunçgiller hem yıllık hem de aylık bazda en sert düşüşün yaşandığı alt grup olarak kayıtlara geçti. Bu gruptaki üretici fiyatları bir önceki aya göre yüzde 27,67, geçen yılın aynı ayına göre ise yüzde 57,83 geriledi. Ekim ayının turunçgilde hasat döneminin başlangıcına denk gelmesi, aylık düşüşün büyüklüğünü açıklayan unsurlardan biri.

Tarım-ÜFE neden önemli?

Tarım-ÜFE, çiftçinin ürününü ilk elden sattığı fiyatlardaki değişimi ölçüyor. Bu nedenle gıda enflasyonunun öncü göstergelerinden biri olarak kabul ediliyor. Üretici fiyatlarındaki artışlar genellikle birkaç ay gecikmeyle tüketici fiyatlarına yansırken, düşüşlerin rafa yansıması çoğu zaman daha yavaş ve sınırlı oluyor. Tek yıllık bitkisel ürünlerdeki yüzde 7,94'lük aylık artış ise önümüzdeki dönemde sebze ve bazı temel gıda ürünlerinde fiyat baskısının sürebileceğine işaret ediyor. Bu nedenle kasım ve aralık aylarında açıklanacak enflasyon verilerinde gıda kaleminin seyri yakından izlenecek.

Tarladaki düşüş rafa yansıyor mu?

Üretici fiyatlarındaki gerilemenin tüketiciye ne ölçüde yansıdığı ise ayrı bir tartışma konusu. Tarladan rafa uzanan zincirde nakliye, depolama, işçilik, ambalaj ve aracı maliyetleri eklendiği için üretici fiyatındaki düşüş market fiyatlarına aynı oranda yansımayabiliyor. Bu nedenle üreticinin kilogramını düşük fiyattan sattığı bir ürünün markette çok daha yüksek fiyatla satılması, uzun süredir tarım sektörünün en çok şikâyet ettiği konuların başında geliyor.

Üretici için maliyet baskısı sürüyor

Tarım üreticileri açısından tablo, yalnızca satış fiyatıyla sınırlı değil. Gübre, mazot, ilaç, tohum ve işçilik gibi girdi maliyetlerinin yükselmeye devam etmesi, satış fiyatı enflasyonun gerisinde kalan üreticinin kârlılığını daha da düşürüyor. Fiyatı sert düşen ürünlerde bu baskı daha da belirgin hissediliyor.

Tüketici için ne anlama geliyor?

Turunçgillerde üretici fiyatlarının sert düşmesi, kış aylarında mandalina ve portakal gibi ürünlerin pazar ve manavlarda daha uygun fiyatlarla bulunabileceğine işaret ediyor. Semt pazarlarını ve üreticiden doğrudan satış yapılan noktaları takip etmek, bu dönemde daha avantajlı alışveriş yapmanın yolu olabilir.