Çay Üreticisine 26 Milyar Liralık Ödeme! Kalan Para Ay Sonunda Hesaplarda

· Güncelleme:

ÇAYKUR bu yıl üreticiden 740 bin tonu aşkın yaş çay aldı, bedellerin yüzde 95'ini ödedi. Genel Müdür Alim, kalan ödemenin kasım sonunda yapılacağını açıkladı. Beyaz çayın kilosu 8 bin lira.

Çay Üreticisine 26 Milyar Liralık Ödeme! Kalan Para Ay Sonunda Hesaplarda

Karadeniz'de geçimini çaydan sağlayan on binlerce üreticiyi ilgilendiren açıklama ÇAYKUR'dan geldi. Çay İşletmeleri Genel Müdürü Yusuf Ziya Alim, bu sezon üreticiden 740 bin tonu aşkın yaş çay alındığını ve karşılığında yaklaşık 26 milyar lira ödeme yapıldığını bildirdi. Alim'in verdiği bilgiye göre ödemelerin yaklaşık yüzde 95'i tamamlandı; geriye kalan tutar ise kasım ayının sonunda üreticilerin hesabına geçecek.

Çay Üreticisine 26 Milyar Liralık Ödeme! Kalan Para Ay Sonunda Hesaplarda

Bu yıl alım geçen yılın gerisinde kaldı

Alim, geçen yıl müstahsilden yaklaşık 822 bin ton yaş çay alındığını, bu yıl ise miktarın 740 bin ton civarında gerçekleştiğini söyledi. Sürgün bazında bakıldığında birinci ve ikinci sürgünde 259'ar bin ton, üçüncü sürgünde ise 220 bin tonun üzerinde yaş çay alındı. Toplam alım 740 bin 500 tonu aştı ve bu yaprağın işlenmesiyle yaklaşık 155 bin ton kuru çay elde edildi.

Alım miktarındaki düşüş, hava koşulları ve sürgün verimiyle ilgili olarak her yıl değişkenlik gösterebiliyor. Üreticiler açısından önemli olan ise yaş çay bedelinin zamanında ve eksiksiz ödenmesi. Genel Müdür Alim, bu konuda "Ödemelerin yaklaşık yüzde 95'ini gerçekleştirdik. Bu ay sonunda diğer ödemeyi de yapınca üreticilerimize olan yaş çay bedeli ödemelerimizi tamamlamış olacağız" ifadelerini kullandı.

Hesaplamaya göre kalan tutar 1,3 milyar lira civarında

Toplam bedelin yaklaşık 26 milyar lira olduğu ve bunun yüzde 95'inin ödendiği dikkate alındığında, hesaplamaya göre kasım sonunda üreticilere aktarılacak kalan tutar 1,3 milyar lira civarında olacak. Bu ödemeyle birlikte sezonun yaş çay bedeli tamamen kapanmış olacak. Üreticilerin ödemeyi, alım yaptıkları dönemde bildirdikleri banka hesapları üzerinden almaya devam etmesi bekleniyor.

100 ülkeye ihracat, yeni pazar hedefi

Alim, ÇAYKUR'un bugüne kadar 100 civarında ülkeye çay gönderdiğini, bunlardan 26'sının Avrupa ülkesi olduğunu açıkladı. İhracat yapılan ülke sayısını artırmayı hedeflediklerini belirten Alim, "Biz, üzerine kar yağan çayın yetiştiği nadir ülkelerden biriyiz. Çayımız ilaç değil ama sağlıklı, faydalı bir içecek. Herkesin tatmasını istiyoruz" dedi. Birkaç farklı ülkeden bayilik talebi aldıklarını da sözlerine ekledi.

Genel Müdür, hasat döneminde ilaçlama yapılmadan üretilen ve pestisit kalıntısı içermeyen Türk çayının dünya pazarında önemli bir avantaja sahip olduğunu vurguladı. Doğal üretimin, özellikle sağlık konusunda hassas Avrupa tüketicisi için cazip bir özellik olduğunu ifade etti.

Beyaz çayın kilosuna 8 bin lira

Açıklamanın dikkat çeken bir başka bölümü de beyaz çay oldu. Alim, beyaz çay üretiminde kullanılan özel yaş çayın kilogramını 8 bin liradan aldıklarını, buna rağmen istedikleri miktarda ürün bulamadıklarını anlattı. Geçen yıl 286 kilogram civarında olan beyaz çay alımının bu yıl 292 kilograma çıktığını belirten Alim, "Biz bunun 300-500 kilogram hatta 1 ton olmasını istiyoruz ama maalesef olmuyor. Beyaz çayı kendi iç pazarımıza ancak yetiştirebiliyoruz" dedi. Bu yüksek fiyat, beyaz çay için özenli hasat yapabilen üreticiler açısından önemli bir ek gelir kapısı olarak görülüyor.

Çay atıkları topraksız tarımda kullanılacak

ÇAYKUR, ürün çeşitliliğini artırmak için de yeni projeler üzerinde çalışıyor. Alim, çay atıklarının topraksız tarımda ve tek yıllık bitkilerin yetiştirilmesinde altlık olarak kullanılması amacıyla "çaykopit" adını verdikleri bir ürün geliştirdiklerini söyledi. Rize'deki üniversitenin ilgili fakültesiyle ortak yürütülen çalışmada çiçek ve domates yetiştiriciliğinde denemeler yapıldı. Bu ürünle hem ithal edilen benzer materyallere bağımlılığın azaltılması hem de atıkların ekonomiye kazandırılması hedefleniyor.

Üretici için yaş çay neden önemli?

Rize, Trabzon, Artvin ve Giresun başta olmak üzere Doğu Karadeniz'de pek çok aile için yaş çay, yılın en önemli nakit geliri. Mayıs ayında başlayan hasat ekim ayına kadar sürüyor ve üretici bütçesini büyük ölçüde bu ödemelere göre planlıyor. Bu nedenle ödeme takviminin netleşmesi, kış hazırlığı yapan ve borç kapatmayı planlayan üreticiler için önem taşıyor.