Tüketici Hakem Heyetine 10 Ayda 842 Bin Başvuru! 186 Bin TL Sınırına Dikkat

· Güncelleme:

Ayıplı ürün, hatalı fatura ve ücret iadesi sorunlarında tüketiciler hakem heyetlerine koştu. Bu yıl 10 ayda 842 bin 695 başvuru yapıldı, toplam değer 15,6 milyar lirayı buldu. Başvuru nasıl yapılır?

Tüketici Hakem Heyetine 10 Ayda 842 Bin Başvuru! 186 Bin TL Sınırına Dikkat

Bozuk çıkan bir buzdolabı, iade edilmeyen bir kargo ücreti ya da faturaya yansıyan fazladan bir kalem... Satıcıyla yaşanan bu tür anlaşmazlıklarda mahkemeye gitmeden hak aramanın en kısa yolu olan tüketici hakem heyetleri, bu yıl rekor yoğunlukta çalıştı. Ticaret Bakanlığı'nın 2027 Yılı Bütçe Teklifi'nde yer alan verilere göre yılın ilk 10 ayında heyetlere 842 bin 695 başvuru yapıldı. Başvuruların toplam parasal değeri ise 15,6 milyar liraya ulaştı.

Aynı dönemde 776 bin 822 uyuşmazlık karara bağlandı. Tüketici hakem heyetlerinin kuruluşundan bu yana karar verdiği başvuru sayısı ise yaklaşık 20 milyona yaklaştı.

Tüketici Hakem Heyetine 10 Ayda 842 Bin Başvuru! 186 Bin TL Sınırına Dikkat

Başvuruların yüzde 77'si e-Devlet'ten

Verilerin dikkat çeken bir yanı da başvuru kanalındaki değişim. Bu yıl yapılan başvuruların yüzde 77'si e-Devlet üzerinden gerçekleştirildi. Yani her dört tüketiciden üçü, sorununu çözmek için evinden çıkmadan dijital ortamda başvuru yaptı. Bunun yanında Cumhurbaşkanlığı İletişim Merkezi (CİMER), e-Devlet ve diğer kanallardan gelen 246 bin 875 başvuru da yanıtlandı. "Alo 175 Tüketici Danışma Hattı"na ise 10 ayda 315 bin 356 çağrı geldi.

Hangi sorunlar için başvurulabiliyor?

Tüketici hakem heyetleri, tüketiciler ile satıcı ya da hizmet sağlayıcılar arasındaki uyuşmazlıkları yargı dışı yoldan, ücretsiz ve hızlı şekilde çözmek için kuruldu. Heyetlerin baktığı başlıca konular şunlar:

  • Ayıplı mal: Kısa sürede arızalanan, eksik ya da hatalı teslim edilen ürünler
  • Ayıplı hizmet: Sözleşmeye uygun yapılmayan tamir, kurulum, tadilat gibi hizmetler
  • Hatalı faturalandırma: Abonelik, internet, telefon ve benzeri hizmetlerde haksız tahakkuk
  • Ücret iadesi: İptal edilen sipariş, cayma hakkı kullanılan alışverişlerde ödenmeyen iadeler
  • Sözleşmeden kaynaklanan anlaşmazlıklar: Kredi kartı aidatı, dosya masrafı gibi kesintiler

2026'da sınır 186 bin lira

Her uyuşmazlık için hakem heyetine gidilemiyor. Heyetlerin görev alanını belirleyen parasal sınır, her yıl yeniden değerleme oranında güncelleniyor. 2026 yılı için bu sınır 186 bin lira. Değeri 186 bin liranın altında kalan uyuşmazlıklarda ilçe veya il tüketici hakem heyetine başvurmak gerekiyor. Bu tutar ve üzerindeki uyuşmazlıklar için ise heyetlere başvuru yapılamıyor; bu durumda tüketici mahkemesinin yolu izleniyor. Yeniden değerleme oranı 2027 için yüzde 27,83 olarak belli olduğundan, sınırın yeni yılda da bu oranda yükselmesi bekleniyor.

Tüketici Hakem Heyetine 10 Ayda 842 Bin Başvuru! 186 Bin TL Sınırına Dikkat

Başvuru nasıl yapılır?

Hakem heyetine sözlü başvuru kabul edilmiyor. Başvurular şu yollarla yapılabiliyor:

  • e-Devlet üzerinden Tüketici Bilgi Sistemi (TÜBİS) aracılığıyla elektronik olarak
  • Şahsen veya avukat aracılığıyla heyete elden dilekçe vererek
  • Posta yoluyla

Başvuruda fatura, fiş, sözleşme, servis formu, kargo takip bilgisi ve yazışmalar gibi belgelerin eklenmesi sürecin hızlanmasını sağlıyor. Tüketiciler başvurularının hangi aşamada olduğunu TÜBİS üzerinden takip edebiliyor.

Satıcıya önce yazılı başvuru avantaj sağlıyor

Hakem heyetine gitmeden önce sorunu doğrudan satıcıya ya da firmanın müşteri hizmetlerine yazılı olarak bildirmek, sonraki süreçte tüketicinin elini güçlendiriyor. E-posta, uygulama içi mesaj ya da şikâyet formu üzerinden yapılan bildirimler, satıcının sorundan haberdar olduğunu kanıtlıyor. Firmanın makul süre içinde yanıt vermemesi veya talebi reddetmesi halinde bu yazışmalar başvuru dosyasına eklenebiliyor. Ayıplı ürünlerde tüketicinin; ürünün ücretsiz onarımını, yenisiyle değiştirilmesini, bedel iadesini ya da ayıp oranında indirim yapılmasını talep etme hakkı bulunuyor. Hangi seçimi yapacağı tamamen tüketicinin kararına bırakılmış durumda.

Sorun başvuru sonrası çözülürse ne olur?

Başvuru yapıldıktan sonra, heyet karar vermeden önce satıcı ile anlaşma sağlanır ve sorun çözülürse bunun belgelenmesi gerekiyor. Tüketicinin, çözüme ilişkin bilgi ve belgeleri heyete iletmesi isteniyor. Böylece gereksiz yere karar süreci yürütülmüyor.

Uzmanlar, alışverişlerde fatura ve fişlerin saklanmasının, garanti belgelerinin kaybedilmemesinin ve satıcıyla yapılan tüm yazışmaların kayıt altına alınmasının hak aramayı kolaylaştırdığını hatırlatıyor. Hakem heyeti kararları bağlayıcı nitelikte olup, kararlara karşı tebliğden itibaren 15 gün içinde tüketici mahkemesine itiraz edilebiliyor.